De ontwikkelingen op de arbeidsmarkt in de sector zijn niet alleen maar negatief. Twee publieke omroepen, BNN en MAX, zullen in het nieuwe seizoen groeien, en WNL en PowNed komen erbij. Uit de nieuwe Cross Media Monitor, die netwerkorganisatie iMMovator op het jongste Mediapark Jaarcongres presenteerde, blijkt verder dat de werkgelegenheid onder freelancers groeit. Het ‘werken met media’ neemt in de hele economie toe, en dat zal ondanks crisis en bezuinigingen, niet gauw anders worden. Er zijn dus wel perspectieven.
Kansen
Dat neemt allemaal niet weg, dat veel mensen de komende tijd voor ‘een nieuwe uitdaging’ komen te staan, om het wat flauw te zeggen. Waar vind je nieuw werk? Moet je wachten op die reorganisatie, of kun je beter vast op zoek gaan? Of voor jezelf beginnen?
Geen eenvoudig te beantwoorden vragen, in het algemeen, maar wel uitermate belangrijk. Dennis van Santen van de Media Academie kan erover meepraten, vanuit zijn kennis als psycholoog en trainer, maar ook vanuit eigen ervaring. Voor hij trainer werd, was hij bij een uitgeverij verantwoordelijk voor het uitbrengen van boeken en digitale uitgaven over psychologie en psychiatrie. Een ideale combinatie, vond hij. Tot het bedrijf werd verkocht aan een internationaal concern. Van Santen: ‘Ik vond het geen goed idee om in een Angelsaksisch bedrijf te werken. Dus moest ik een keuze maken. Toen ging ik nadenken over wat ik in mijn werk waardevol vond en wat ik kwijt wilde. Het mooiste vond ik om een auteur die ontzettend veel van zijn onderwerp wist en die heel inspirerend was te helpen om zijn verhaal beter bij het publiek te krijgen. Iemand die dus goed is in iets, daarin nog beter laten worden. Dat bracht mij op trainen en coachen. Als het me weer zou overkomen, zou ik opnieuw bekijken wat ik wil houden en wat ik kwijt wil. Ik heb in mijn werk nu genoeg autonomie, ik heb een hoger doel om na te streven, namelijk ertoe bijdragen dat organisaties en de mensen die er werken beter en prettiger functioneren, en ik kan mij verder ontwikkelen. Als je daarop reflecteert zijn er ook in slechte tijden kansen om een nog beter werkzaam leven te krijgen.’
Bewustwording
Als je voor een keuze in je carrière staat, doe je er dus volgens Van Santen goed aan om eens even in de spiegel te kijken en na te gaan hoe je jezelf en je werk ziet, en wat je wilt. Om mensen daarbij te helpen, biedt de Media Academie online een vragenlijst aan. Tijdelijk zijn de vragenlijst, en de rapportage over je antwoorden, gratis. Als service, maar natuurlijk ook in de hoop nieuwe klanten te interesseren voor bijvoorbeeld een coaching, training of assessment, waar wel voor moet worden betaald.
De psychologische vragenlijst is vooral een middel om je bewust te worden van waar je staat als professional, en wat je wilt. ‘Dit is geen beroepskeuzetest’, benadrukt Van Santen. ‘De vragenlijst zegt ook niets over intelligentie of over vakmanschap, er zijn geen goede of foute antwoorden, het is geen beoordelingsinstrument. Het gaat om zelfreflectie, het is een eerste stap, een startpunt voor verdere ontwikkeling’
De vragenlijst bestaat uit een reeks van steeds twee stellingen, waarvan je er eentje moet kiezen, ook als je ze allebei wel of juist niet van toepassing op jezelf vindt. Van Santen: ‘Je kunt aan de hand van de antwoorden iets zeggen over de mate waarin je persoonlijke competenties, zoals creativiteit, belangrijk vindt of bezit.’
Handen en voeten
Het antwoordpatroon levert een profiel op, waarvan je een beschrijving krijgt in de vorm van een rapport in vrij algemene termen. ‘Waarschijnlijk heeft u een goed gevoel van tijdsdruk en zult u goed reageren op externe eisen’, staat bijvoorbeeld te lezen in een rapport over een journalist die gewend is aan strakke deadlines. Dat haal je de koekoek, zou je zeggen.
Van Santen onderstreept nog eens dat de rapportage een beginpunt is. ‘Het profiel bestaat uit een aantal hypothesen, die noodgedwongen wat vaag blijven. Maar ik kan die hypothesen verder uitwerken en toetsen in een interview. Dan krijgt het al meer handen en voeten. Stel dat je in de vragenlijst hoog scoort op de behoefte om leiding te geven aan anderen, dan kan ik daarop doorvragen. Waarom wil je leiding geven, heb je dat wel eens gedaan, wat was het resultaat? En als tegelijkertijd uit de vragenlijst blijkt dat je waarschijnlijk niet graag dingen uit handen geeft, dan zou je wel eens problemen kunnen hebben met delegeren. Misschien is het dan verstandig om een assessment te doen, als je een leidinggevende functie ambieert. Of stel dat je overweegt om voor jezelf te beginnen als freelancer. Het lijkt me handig als je dan hoog scoort op de behoefte om te presteren. Gevoel voor urgentie ook, net als een zekere mate van behoefte om op te vallen. En houd je ervan te werken in een dynamische omgeving of wil je juist ver vooruit kijken? Een freelancer moet, denk ik, op dit punt een beetje in het midden zitten. Ga je op in de dynamiek, dan kon je wel eens snel failliet gaan doordat je wel op je omzet let, maar niet op je cashflow. Als je alleen plannen maakt, kom je niet aan de uitvoering toe.’
Kiezen
‘De vragenlijst geeft veel zelfreflectie, waar sta ik en klopt dat met wat ik wil, en met een interview kunnen we dat relateren aan competenties’, vat Van Santen samen. ‘Het beste is werk te doen waarvoor je voldoende competent bent en waarin je genoeg uitdaging vindt. Focus op je kwaliteiten, want als je die verder ontwikkelt, trek je vaak de rest mee, ook dingen waar je niet zo goed in bent. Toen ik stopte bij de uitgeverij dacht ik: ‘Ik kan nu schrikken omdat de boel voor mij in elkaar stort, maar het is juist een kans.’ Ik word gedwongen keuzes te maken, laat ik dan maar kiezen waar ik blij van word en laat ik daar dan voor gaan.’
Bas Nieuwenhuijsen
